All Posts tagged ปอดอุดกั้นเรื้อรัง

ตอนที่65:ปอดอุดกั้นเรื้อรัง

ตอนที่65:ปอดอุดกั้นเรื้อรัง

ดาวน์โหลด

 

ปอดอุดกั้นเรื้อรัง

 

ปอด ( lung )  : เป็นอวัยวะหนึ่งในร่างกายที่มีความสำคัญอย่างยิ่งในสัตว์มีกระดูกสันหลัง ใช้ในการหายใจ
หน้าที่หลักของปอด : คือ การแลกเปลี่ยนก๊าซออกซิเจนจากสิ่งแวดล้อมเข้าสู่ระบบเลือดในร่างกาย และแลกเปลี่ยนเอาก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์จากระบบเลือดออกสู่สิ่งแวดล้อม ทำงานโดยการประกอบกันขึ้นของเซลล์เป็นจำนวนล้านเซลล์ ซึ่งเซลล์ที่ว่านี้มีลักษณะเล็กและบางเรียงตัวประกอบกันเป็นถุงเหมือนลูกโป่ง ซึ่งเรียกอีกชื่อหนึ่งว้า ถุงลม เป็นบริเวณที่มีการแลกเปลี่ยนก๊าซต่าง เกิดขึ้น

  • ปอดอยู่ในทรวงอก มีสองข้าง คือ ขวาและซ้าย ปอดมีลักษณะนิ่ม ร่างกายจึงมีกระดูกซี่โครงคอยปกป้องปอดไว้อีกชั้นหนึ่ง ปอดแต่ละข้างจะมีถุงบาง ๆ 2 ชั้นหุ้มอยู่ เรียกว่า เยื่อหุ้มปอดหุ้มปอดทั้งสอง ปอดข้างซ้ายนั้นมีขนาดเล็กกว่าปอดข้างขวา เพราะปอดข้างซ้ายต้องเว้นที่เอาไว้ให้หัวใจอยู่ในทรวงอกด้วยกัน

กระบวนการหายใจ :  ทางเดินหายใจของคน 

 

respiratory8

1)      อากาศเข้าสู่จมูก (จมูกจะมีโพรงจมูกภายในโพรงจมูกจะมีขนเล็กๆและน้ำเมือกทำหน้าที่กรองฝุ่นและทำให้ลมหายใจชุ่มชื้น) 

2)      จากนั้นอากาศผ่านไปตามคอหอย (pharynx) โดยมีช่องลม (glottis) เป็นช่องที่อยู่บริเวณฐานของคอหอยช่องนี้มีฝาปิดช่องลม (epiglottis) คอบปิดเปิดไม่ให้อาหารหลุดเข้าไปในหลอดลม 

3)      อากาศเข้าสู่หลอดลมคอปลายสุดของหลอดลมคอแยกออกเป็นหลอดลม (bronchus) ซ้ายและขวาสู่ปอดทั้งสองข้างหลอดลมจะแตกแขนงเล็กลงทุกทีเรียกว่าหลอดลมฝอย (bronchiole) ซึ่งมีจำนวนมากมายผนังหลอดลมจะบางลงตามลำดับปลายสุดของหลอดลมเหล่านี้จะเป็นถุงลม (alveolus) ทั้งหลอดลมคอหลอดลมและหลอดลมฝอยตอนต้นๆจะเป็นกระดูกอ่อนรูปเกือกม้าเรียงซ้อนกันเป็นชั้นๆ เพื่อป้องกันการแฟบจากแรงกดของเนื้อเยื่อรอบๆในที่สุดอากาศก็จะผ่านเข้าสู่ถุงลมได้ 

4)       เมื่ออากาศเข้าสู่ถุงลม แก๊สออกซิเจนจะแพร่ออกจากถุงลม โดยจับกับเม็ดเลือดแดงปนไปกับเลือด เพื่อลำเลียงเข้าสู่เซลล์ทั่วร่างกาย 

5)      เมื่อแก๊สออกซิเจนแพร่เข้าสู่เซลล์ทั่วร่างกาย แก๊สออกซิเจนเผาผลาญสารอาหารในเซลล์ร่างกาย เกิด พลังงาน น้ำ และ แก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ 

แก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ ที่เกิดในเซลล์ร่างกาย จะแพร่ออกจากเซลล์ปนกับเลือด เพื่อลำเลียงไปยังปอด โดยจะแพร่ผ่านเส้นเลือดฝอยที่ล้อมรอบถุงลม และเข้าสู่ถุงลมเพื่อขับออกนอกร่างกายโดยกระบวนการหายใจออก

 

 

“โรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง คืออะไร”

โรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง เป็นโรคหนึ่งที่พบได้บ่อยในผู้สูงอายุ ซึ่งสาเหตุที่สำคัญที่สุดคือ การสูบบุหรี่ โดยโรคนี้ประกอบไปด้วยโรค 2 ชนิดย่อย คือ โรคหลอดลมอักเสบเรื้อรังและโรคถุงลมโป่งพอง โรคหลอดลมอักเสบเรื้อรังนั้นผู้ป่วยจะมีอาการไอและมีเสมหะเรื้อรังเป็นๆหายๆ อย่างน้อยปีละ 3 เดือนและเป็นอย่างน้อย 2 ปีติดต่อกัน ส่วนโรคถุงลมโป่งพองนั้นเกิดจากถุงลมโป่งพองตัวออกทำให้การแลกเปลี่ยนก๊าซผิดปกติไป โดยทั่วไปเรามักพบ 2 โรคนี้เกิดร่วมกันและแยกออกจากกันได้ยาก

 

“อาการเป็นอย่างไร”

อาการของโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังที่สำคัญ คือ อาการไอ มีเสมหะ หายใจลำบาก หอบเหนื่อยง่าย ต้องออกแรงหายใจมากขึ้น โดยเฉพาะเวลาที่อาการกำเริบ รวมถึงอาจมีเสียงหายใจดังวี๊ดขณะหายใจเข้า นอกจากนั้น มักพบอาการอ่อนเพลียเนื่องจากต้องออกแรงเพิ่มในการหายใจ และต้องใช้กล้ามเนื้ออื่นช่วย เช่น กล้ามเนื้อคอ หน้าท้อง ไหล่ เป็นต้น เมื่ออาการกำเริบมากขึ้นผู้ป่วยจะทำกิจกรรมต่างๆได้น้อยลงจนต้องเข้ารับการ รักษาที่โรงพยาบาล สำหรับอาการหอบเหนื่อยจะเป็นอาการสำคัญของโรคปอดอุดกั้นเรื้อรังชนิดโรคถุง ลมปอดโป่งพอง

 

ถ้าทราบว่าตัวเองเป็นโรคนี้แล้ว  ควรปฏิบัติตัวอย่างไรบ้าง

1. การฝึกหายใจที่ถูกต้องช่วยได้

 

clip_image002_0018

1.1. การหายใจแบบเป่าปาก

1.2 การหายใจด้วยกะบังลม

 

2. วิธีการควบคุมการไอ : เพื่อช่วยให้ปอดโล่งขึ้น

 

cough1

 

3. แนวทางชีวิตเพื่อสุขภาพ

3.1.   การออกกำลังกายให้ประโยชน์มาก

 

az1

– เพิ่มความแข็งแรง

  • จะช่วยลดปัญหา การหายใจไม่ทัน
  • การยกน้ำหนักหรือยกกระป๋องอาหารหนักๆ ช่วยเพิ่มความแข็งแรงได้

– เพิ่มความยืดหยุ่น

  • ช่วยลดเกร็งของกล้ามเนื้อและช่วยให้การทรงตัวได้สมดุลขึ้น
  • พยายามทำตัวผ่อนคลายในการเหยียดทุกครั้ง และอย่ากลั้นหายใจ

– เพิ่มความทนทาน

  • ช่วยให้คุณปฏิบัติภารกิจได้นานขึ้น
  • เดินด้วยความเร็วในระดับที่คุณยังพูดคุยได้โดยไม่รู้สึกหายใจไม่ทัน

3.2   ปรับนิสัยบางประการ

– รับประทานอาหารทีละน้อย แต่บ่อยครั้ง ควรแบ่งอาหารมื้อย่อยวันละหลายมื้อแทนที่จะเป็นมื้อหนัก 3 มื้อ วิธีนี้จะช่วยลดแรงที่ดันกะบังลม ซึ่งจะช่วยลดปัญหาการหายใจไม่ทัน
– ดื่มน้ำมากๆ

 

Slide4

 

  • การดื่มน้ำมากๆ จะช่วยให้มูกไม่ข้นและขับออกมาด้วยการไอได้ง่ายขึ้น
  • ดื่มน้ำเปล่าดีที่สุด

– ที่สำคัญ คือ ต้องเลิกบุหรี่

t20120723154822_101637

 

4. เลี่ยงสิ่งก่อความระคายเคือง

4.1   ระคายเคืองในอากาศ

  • ควันบุหรี่
  • ฝุ่นละอองในบ้าน
  • ละอองเกสรดอกไม้,เศษหญ้า
  • หมอกควัน

4.2   อากาศเปลี่ยนแปลง

  • อากาศเย็น
  • อากาศร้อน
  • อากาศแห้งชื้นมาก

4.3   กลิ่นและไอระเหย

  • สารที่มีกลิ่นฉุน เช่น น้ำหอม แอมโมเนีย
  • ละอองสเปรย์

4.4   สัตว์ เช่น สุนัข แมว นก

 

5. ควบคุมอาการด้วยยา

 

1384432825bkkchemistcom1

 

5.1   ยาขยายหลอดลม : ช่วยให้ทางเดินหายใจกว้างขึ้น

  • ช่วยให้กล้ามเนื้อเรียบของหลอดลมคลายตัว ลดการบีบรัดของหลอดลม
  • ช่วยลดความถี่ในการกำเริบของโรค
  • ช่วยบรรเทาอาการไอและลดเสมหะ
  • ลดความจำเป็นในการใช้ยาสูดพ่น

5.2   ยาละลายเสมหะ : ควบคุมการสร้างและการขับเสมหะ

  • ลดการสร้างเสมหะโดยยับยั้งการทำงานของเซลล์ที่สร้างเสมหะโดยตรง
  • เปลี่ยนแปลงส่วนประกอบของเสมหะ ทำให้ไอขับออกมาได้ง่ายขึ้น
  • สะดวกใช้ โดยรับประทานยาเพียงวันละครั้งเดียว
  • หลังจากหยุดยาจะยังมีผลในการรักษาต่ออีกระยะหนึ่ง

 

สอบถามเพิ่มเติมได้ที่ คลินิกกายภาพบำบัดเฟิร์ส ฟิสิโอ

www.firstphysioclinic.com  สายด่วน 085-264-4994

 

More